Back

ⓘ Aleksandar Vuçiq




Aleksandar Vuçiq
                                     

ⓘ Aleksandar Vuçiq

Aleksander Vuçiq eshte politikan serb i cili eshte President i Serbise qe nga 31 maj 2017. Ai gjithashtu eshte udheheqesi dhe kryetari i Partise Progresive Serbe.

Perpara mandatit te tij si president Vuçiq sherbeu si Kryeminister i Serbise nga viti 2014 deri ne vitin 2017. Per me teper, Vuçiq sherbeu si Minister i Informacionit nga viti 1998 deri me 2000 dhe me vone si Minister i Mbrojtjes 2012-2013, si dhe Zevendeskryeministri i Pare nga viti 2012 deri ne 2014.

Ne prill 2017, Vuçiq u zgjodh president i Serbise me 55% te votave ne raundin e pare, duke shmangur keshtu nje raund te dyte. Ai zyrtarisht mori detyren me 31 maj 2017, duke pasuar Tomisllav Nikolliqin. Ceremonia e inaugurimit u mbajt me 23 qershor 2017.

                                     

1. Jeta e hershme

Aleksandar Vuçiq u lind ne familjen e Andelko dhe Angelina mbiemri i vajzerise: Milovanov ne Beograd.

Vuçiq perfundoi shkollen fillore Branko Radiçeviq dhe me vone nje gjimnaz ne Zemun. Ai u diplomua nga Fakulteti i Drejtesise, Universiteti i Beogradit. Ai mesoi anglisht ne Brighton, Angli, dhe punoi si nje tregtar ne Londer per ca kohe. Pas kthimit ne Jugosllavi, ai punoi si gazetar ne Pale, Bosnje dhe Hercegovine. Atje, ai intervistoi politikanin Radovan Karadžić dhe nje here luajti shah me gjeneralin Ratko Mladić. Kur ishte i ri, Vuçiq ishte nje tifoz i klubit te futbollit Red Star, duke ndjekur shpesh ndeshjet e Red Star, duke perfshire nje ndeshje midis Dinamos se Zagrebit dhe Red Star me 13 maj 1990, e cila u kthye ne nje trazire te madhe. Banesat te afermeve te tij u shkaterruan gjate Luftes Kroate.

                                     

2. Karriera politike

Vuçiq iu bashkua Partise Radikale serbe SRS ne vitin 1993 dhe u zgjodh ne Asamblene Kombetare pas zgjedhjeve parlamentare te viti 1993. Dy vjet me vone, ne moshen 24 vjeçare, Vuçiq u be sekretar i pergjithshem i SRS-se. Pasi partia e tij fitoi zgjedhjet lokale ne Zemun ne vitin 1996, ai u be drejtori i Pinki Hall. Gjate kohes se tij ne SRS, Vuçiq beri shume paraqitje publike. Njera prej tyre ishte deklarata e tij bere ne Asamblene Kombetare Serbe, me 20 korrik te vitit 1995, ne te cilen ai deklaroi: "Nese ju vrisni nje serb, ne do te vrasim 100 Myslimane." Kjo ndodhi menjehere pas masakres se Srebrenices nga forcat serbe.

Ne vitin 1995, Vuçiq vizitoi qytetin Knin ne Kroacia atehere nen kontrollin Republikes serbe te Krajines, me Vojislav Sheshelj, per te protestuar kunder planit Z-4. Vuçiq kandidoi per kryetar bashkie dy here, ne vitin 2004 dhe perseri ne vitin 2008, duke humbur te dyja heret kunder kandidateve nga Partia Demokratike DS.

                                     

2.1. Karriera politike Minister i Informacionit 1998-2000

Ne mars te Vitit 1998, Vuçiq u emerua Minister i Informacionit ne qeverine e Mirko Marjanoviq. Ne vijim te pakenaqesive ne rritje kunder Millosheviçit, Vuçiq vuri gjoba per gazetaret qe kritikonin qeverine dhe ndaloi kanalet e huaja televizive. Ai kujton ne vitin 2014, se ai kishte gabuar dhe se kishte ndryshuar, duke deklaruar: Nuk me erdhi turp te pranoja te gjitha gabimet e mia poltike ".

Gjate mandatit te Vuçiq si Minister i Informacionit ndodhi qe Slavko Ćuruvija, nje gazetar i shquar, u vra ne nje vrasje te sponsorizuar nga shteti. Ne vitin 1999, para se vrasja te ndodhte, Vuçiq dha nje interviste per tabloidin Argument ne te cilen ai deklaroi "Une do te hakmerrem ndaj Slavko Ćuruvija per te gjitha genjeshtrat e publikuara ne Dnevni telegraf. Ne vitin 2014, Vuçiq i kerkoi falje familjes Ćuruvija qe kishin pritur kaq gjate qe autoret te viheshin para drejtesise, dhe i falenderoi te gjithe qe u perfshine ne zgjidhjen e çeshtjes per punen e tyre.

Me 23 prill 1999, Vuçiq deklaroi se, "Kriminele te tille si Bill Clinton dhe Tony Blair nuk mund te kene lindur nga ndonje nene. Denimi do ti arrije ata. Ata jane kriminelet dhe bishat me te medha. Hitleri ishte vetem nje femije i vogel ne krahasim me ta."



                                     

2.2. Karriera politike Nga Partia Radikale ne Partine Progresive

Tomisllav Nikolliq, nenkryetari i Partise Radikale dhe udheheqesi de facto i perkohshem per shkak te mungeses se Vojisllav Sheshel, dha doreheqjen me 6 shtator 2008 per shkak te mosmarreveshjes me Shesheljin mbi mbeshtetjen e partise per anetaresimin e Serbise ne BE. Me nje parti tjeter te njohur Radikale, anetaret e saj formuan nje klub te ri parlamentar te quajtur "Napred Srbijo!" Perpara Serbise!. Me 12 shtator 2008 Nikoliç dhe grupi i tij u shkarkuan zyrtarisht nga Partia Radikale ne seancen e udheheqjes se SRS. Vuçiq, si sekretar i pergjithshem u thirr per te marre pjese ne kete seance, por ai nuk u shfaq. Tomisllav Nikolliq njoftoi se do te formonte partine e tij dhe e thiri Vuçiqin per tu bashkuar. Vuçiq, nje nga figurat me te njohura ne mesin e mbeshtetesve te SRS, dha doreheqjen nga Partia Radikale me 14 shtator 2008. Te nesermen, Vuçiq njoftoi terheqjen e perkohshme nga politika.

Me 6 tetor 2008, Vuçiq konfirmoi ne nje interviste televizive se ai do te bashkohej me Partine Progresive Serbe te sapozgjedhur te Nikoliçit SNS dhe se do te ishte Zevendes Kryetari i Partise. Me pas ai dukej se ndryshonte pozicionet e tij. Ne vitin 2010 ai beri deklarata te tilla si "nje krim i tmerrshem u krye ne Srebrenice", duke thene se ai ndihej "i turperuar" nga serbet qe e benin ate. "Une nuk e fsheh qe une kam ndryshuar. Jam krenar per kete," i tha ai AFP ne nje interviste ne 2012. "Kam gabuar, mendova se po beja me te miren per vendin tim, por pashe rezultatet dhe kemi deshtuar, duhet ta pranojme kete.

Nikoliç dha doreheqjen si kreu i partise me 24 maj 2012 pas zgjedhjes se tij si President i Serbise. Vuçiq mori rolin udheheqes deri ne mbajtjen e kongresit te ardhshem te partise per te zgjedhur nje udheheqes te ri. Me 29 shtator 2012 Vuçiq u zgjodh si kreu i partise, me Jorgovanka Tabakoviqin si zevendese te tij.

                                     

2.3. Karriera politike Minister i Mbrojtjes dhe Zevendes Kryeminister 2012-2014

Vuçiq sherbeu shkurtimisht si Minister i Mbrojtjes dhe Zevendeskryeminister i Pare nga korriku 2012 deri ne gusht 2013, kur ai u largua nga posti i tij i Ministrit te Mbrojtjes ne nje riorganizim te kabinetit. Megjithese kryeministri Ivica Daçiq Deba mbante pushtet formal si kreu i qeverise, shume analiste mendonin se Vuçiq kishte me shume ndikim ne qeveri si kreu i partise me te madhe ne koalicionin qeverises dhe parlamentin.

                                     

2.4. Karriera politike Zgjedhjet parlamentare 2014

Pas zgjedhjeve parlamentare serbe te viti 2014, Partia Progresive Serbe e Vuçiqit fitoi 158 nga 250 vende ne parlament dhe formoi nje koalicion qeverises me Partine Socialiste te Serbise. Vuçiq u zgjodh Kryeminister i Serbise.

                                     

2.5. Karriera politike Zgjedhjet parlamentare 2016

Ne nje konference partiake te Partise se tij Progresiste Serbe, Vuçiq shpalli zgjedhjet e pergjithshme te parakohshme duke cituar se: "Ai deshiron te siguroje qe vendi te kete rregull te qendrueshme qe drejtimi i tanishem politik do te vazhdoje, perfshire perpjekjen e saj per te siguruar anetaresimin ne BE". Me 4 mars 2016, Presidenti serb Tomisllav Nikolliq shperbei parlamentin, duke caktuar zgjedhje te parakohshme per 24 prill. Koalicioni qeverises rreth SNS-se Vuçiqit ka marre 48.25% te votave. SNS qeverisese e Vuçiq ka mbajtur shumicen ne parlament, ndonese ka fituar me pak mandate se sa ne zgjedhjet parlamentare te 2014. Koalicioni rreth SNS ka fituar 131 vende, 98 prej te cilave i perkasin SNS.

                                     

2.6. Karriera politike Zgjedhjet presidenciale 2017

Vuçiqi deklaroi se do te kandidoje per zgjedhjet e 14 shkurtit 2017, pavaresisht nga deklaratat e mehershme se ai nuk do te kandidoje.

Vuçiqi fitoi raundin e pare duke marrur 56.01 perqind te votave. Kandidatja e pavarur, Sasha Jankoviq ishte i dyti me 16.63 perqind te votave.

                                     

2.7. Karriera politike Zgjedhjet presidenciale 2017

Vuçiq njoftoi kandidaturen e tij ne zgjedhjet presidenciale me 14 shkurt 2017, pavaresisht deklaratave te meparshme se ai nuk do te bente te njejten gje.

Pas spekulimeve fillestare qe presidenti aktual Tomisllav Nikolliq do te vraponte, ai mbeshteti Vuçiqin dhe partine e tij qeverisese SNS. Vuçiq fitoi zgjedhjet ne raundin e pare, duke fituar 56.01 per qind te votave. Kandidati i pavarur, Saša Jankoviç ishte i dyti me 16.63 per qind, perpara politikanit satirik Luka Maksimoviç dhe ish ministrit te Puneve te Jashtme Vuk Jeremiq.

                                     

2.8. Karriera politike President 2017-ne detyre

Rezultati zgjedhor nxiti protesta rreth Serbise. Mijera protestues akuzuan Vuçiç per udheheqjen e vendit ndaj autoritarizmit. Protestuesit organizuan tubimet permes rrjeteve sociale dhe insistojne qe ata te mos jene te lidhur me ndonje parti apo politikan dhe te kerkojne nje rishikim te plote te asaj qe ata e quajne "sisteme te korruptuara politike, te biznesit dhe medias qe i sherbejne nje elite te udhehequr nga Z. Vuçiç" Vuçiq pohoi se protestat ishin organizuar nga kundershtaret e tij politike, te cilet pritnin "diktatori do te sillte policine ne rruge".

Megjithate, Vuçiq beri betimin si Presidenti i Serbise me 31 maj, para Parlamentit. Ai ka premtuar te vazhdoje me reformat dhe tha se Serbia do te mbetet ne rrugen evropiane. Ai tha gjithashtu se Serbia do te mbaje neutralitetin ushtarak, por do te vazhdoje te ndertoje nje partneritet si me NATOn ashtu dhe me Rusine.

Pasi u be Presidenti, Vuçiq shperbei sherbimin tradicional te sigurimit te policise qe ishin pergjegjes per mbrojtjen e Presidentit dhe e zevendesoi ate me anetaret e Cobras, njesiti i policise ushtarake qe ne kundershtim me ligjin, e mbrojti ndersa ai sherbeu si Kryeminister nga 2014 ne 2017.

Me 3 shtator 2017, nje automjet luksoz Bentley me tre burra brenda saj, goditi karvanin presidencial. Presidenti Vuçiç dhe stafi i tij ishin te pademtuar dhe burrat u arrestuan me dyshim per te rrezikuar sigurine e presidentit. Mediat prane Vuçiqit e raportuan ate si nje perpjekje tjeter per vrasje, ndersa udheheqesit e opozites pohojne se eshte nje "propagande per te portretizuar ish-ultra nacionalistin si viktime dhe per te larguar vemendjen nga problemet ekonomike dhe sociale te Serbise.



                                     

3. Jeta personale

Me 27 korrik 1997 Aleksander Vuçiq u martua me Ksenija Jankoviq, nje gazetare ne Radio-Indeksi dhe Serbise reč. Çifti ka dy femije. Martesa perfundoi me divorc ne vitin 2011. Me 14 dhjetor 2013, Vuçiq u martua me Tamara Gjukanoviq, nje diplomate e Ministrise Serbe te Puneve te Jashtme.